Tbilisidagi yahudiy jamoalari Eski ko'chalar bo'ylab sayr qilar ekansiz, bu yerda birinchi yahudiy diasporalari qanday paydo bo'lganini bilib olasiz va uchta asosiy diasporaning xususiyatlari bilan tanishasiz. Men gruzin va Kurdiston tog' yahudiylari (lakhlukhi) haqida gapirib beraman. Alohida e'tibor esa Markaziy Yevropada 14-asrda shakllangan eng ko'p sonli kichik etnik guruh — ashkenazlarga qaratiladi. Har biri uchun nima uchun o'z ibodatxonasiga ega bo'lish muhim bo'lganini tushunasiz va ikkita sinagogaga tashrif buyurasiz: Katta — Axaltsixe yahudiylari sinagogasi va Kichik — Beyt Rahel.

Ikki xalq do'stligi Ma'lumki, yahudiy jamoalarining yorqin xususiyati — dunyoning istalgan nuqtasida an'anaviy turmush tarzini saqlab qolish va diniy ko'rsatmalarga qat'iy rioya qilishdir. Shuningdek, ma'lumki, bu intilishlar hamma mamlakatlarda ham qo'llab-quvvatlanmagan. Ekskursiyada gruzinlar va yahudiylar qanday qilib ko'p asrlik yaxshi munosabatlarni o'rnatganini muhokama qilamiz. Jumladan, Masih xitonini Sakartvelo yerlariga olib kelgan ravvinlar haqida qiziqarli faktlar va afsonalar ham bo'ladi. Eski sinagogada ochilgan Tarix va etnografiya muzeyida esa ikki xalq aloqasini aks ettiruvchi eksponatlarni ko'rasiz.